საგაზაფხულო სამუშაოები

ყველა მემამულისათვის გაზაფხული ნი­ადა­გის დამუშავებით იწყება, რაზეც დი­დად არის დამოკიდებული მოსავლის რაოდენობა და ხა­რისხი. კარგად დამუშავებულ ნი­ა­დაგში იქმნება მცენარის ზრდა-განვითარებისთვის აუცილებელი პირობები: სათანადო ტემპერატურა, ტენიანობა, ხელი ეშლება სარეველებისა და მავნებელი მწერების გამრავ­ლებას და ა. შ.
კარგად დამუშავებაში იგულისხმება: მთელი ბარისპირის სიღრმეზე დაბარვა, ბელტის ჩაშლა, სარეველების ფესვების, ქვა-ღორღის მოცილება, მოსწორება და დაკვალვა.
თუ შემოდგომით მოასწარით დაბარვა და სასუქის შეტანა, მაშინ მიწა ერთხელ კიდევ კარ­გად მოასწორეთ, დაკვალეთ და დათესეთ საადრეო თესვისათვის გათვალისწინებული კულტურები: თვის ბოლოკი, პრასი, ხახვი, სტაფილო, ოხრა­ხუში და ბარდა. ამ კულტურების თეს­ვა აღმოსავლეთ საქართველოში შეგიძლიათ 20 თებერვლიდან 20 მარტის ჩათვლით. ქვემოთ იხილეთ ცხრილი, რომელშიც მოცემულია ბოსტნეულის თესვისა და რგვის ვადები, თესლის ჩათესვის სიღრმე აღმოსავლეთ და დასავლეთ საქართველოსთვის (იხ. ცხრილი # 2 და # 3).

რა რის გვერდში დავთესოთ და დავ­რ­გოთ. დიდი ხნის გამოცდილებით ცხადი გახდა, რომ ბოსტნეულისა და ბაღჩეულის შერეული, ანუ ერთ კვალში რიგრიგობით სხვადას­ხვა მცენარის თესვა გაცილებით მეტ მოსავალს იძ­ლევა, ვიდრე მათი მოყვანა ცალკე კვლებზე. ყოველი მცენარე თავის გარშემო ქმნის ქიმიურ გარემოს, რომელიც დადებითად ან უარყოფითად მოქმედებს მეორე მცენარეზე. გთავაზობთ რამდენიმე ვარიანტს: მაგალითად, მიღებულია, კვალში ერთ რიგში დაირგოს პამიდორი, შემდეგ ისპანახი, პრასი, კამა და ბოლოს ოხრახუში. მეორეში – სტაფილო, ხახვი, ისპანახი, პამიდორი.
ლობიო ეგუება კომბოსტოს, სტაფილოს, ჭა­­რ­­ხალს, კიტრს, კარტოფილს, სიმინდს, პამიდორს, ხენდროს, ბადრიჯანს, გოგრას, საზამთროს, ნესვს; `ვერ იტანს~ ხახვსა და ნიორს.
სიმინდი „მეგობრობს“ ლობიოსთან, ბარ­დას­თან, ყაბაყთან, კიტრთან, გოგრასა და კარ­ტო­ფილთან.
კომბოსტო ეგუება ხახვს, პრასს, სალათას, კარტოფილს; ვერ ეგუება ხენდროს, პამიდორს, სარის ლობიოს.
კიტრი ხარობს ლობიოს, ბოლოკის, პა­მიდ­ვრის, კომბოსტოს, კამისა და ბარდის გვერ­დით; ვერ ხარობს კარტოფილსა და მწვანილთან.
ნიორს არ უყვარს პამიდორი და ხენდრო – ეგუება ლობიოსა და ბარდას.
პრასი იჩაგრება ნიახურის, ხახვისა და სტაფილოს გვერდით.
ისპანახს არ უყვარს ხენდრო.
პამიდორი ხარობს კომბოსტოს, ხახვის, ლობიოს, მწვანილის გვერდით, ოღონდ ვერ ეგუება კამას.
ნესვი ხარობს სიმინდთან ერთად, მაგრამ არ უყვარს კარტოფილი.
საზამთრო ეგუება კარტოფილს.
ხენდრო შეგიძლიათ დარგოთ ნივრის, დაბალი ლობიოს, სალათისა და ისპანახის გვერდით.

როდის რა გავაკეთოთ, რა არის პირველ რიგში საჭირო

წყარო: ნიკოლოზ იოსებიძე, ყველაფერი საოჯახო მეურნეობის შესახებ (გამომცემლობა პალიტრა L)

#datashvil #drpkhakadze #sheniambebi #shenisofeli

ნა­თე­ლა ბი­ჩე­ლაშ­ვი­ლი თი­ა­ნე­თის რა­ი­ო­ნის სო­ფელ საყ­დრი­ონ­ში ცხოვ­რობს. უყ­ვარს შრო­მა და ბავ­შვო­ბი­დან თავ­და­უ­ზო­გა­ვად მუ­შა­ობს. ჰექ­ტა­რო­ბით მი­წას ამუ­შა­ვებს, მოჰ­ყავს მო­სა­ვა­ლი, უვ­ლის ფერ­მას და ეს დიდ სი­ა­მოვ­ნე­ბას ანი­ჭებს. წუხს, რომ სოფ­ლი­დან ახალ­გაზ­რდე­ბი მი­დი­ან, რად­გან იქ სა­მუ­შა­ოს ვერ შო­უ­ლო­ბენ, არა­და, ად­რე­ულ წლებ­ში საყ­დრი­ონ­ში სი­ცო­ცხლე დუღ­და და იქი­დან წას­ვლა­ზე არა­ვინ ფიქ­რობ­დაო.

– აქა­უ­რი ვარ, აქ და­ვი­ბა­დე და მიყ­ვარს ჩვე­ნი სო­ფე­ლი. მშრო­მელ ოჯახ­ში გა­ვი­ზარ­დე. ოთხ დედ­მა­მიშ­ვილს (ორი ბიჭი და ორი გოგო) ბავ­შვო­ბი­დან ჩვენ-ჩვე­ნი საქ­მე გვქონ­და. სო­ფელ­ში მე­ურ­ნე­ო­ბას ყვე­ლა უძღვე­ბო­და და ჩვე­ნი ოჯა­ხიც სულ შრო­მა­ში იყო, ვუვ­ლი­დით სა­ქო­ნელს, ფრინ­ველს, ბაღს, ბოს­ტანს. სა­სოფ­ლო-სა­მე­ურ­ნეო ინ­სტი­ტუ­ტი და­ვამ­თავ­რე, პრო­ფე­სი­ით აგ­რო­ნო­მი ვარ. მე­ურ­ნე­ო­ბა­ში მე­თეს­ლე აგ­რო­ნო­მად ვმუ­შა­ობ­დი. მერე, იჯა­რით მი­წის გა­ცე­მა რომ და­ი­წყო, მე­ურ­ნე­ო­ბის დი­რექ­ტორს რა­ი­ო­ნის ხელ­მძღვა­ნე­ლის­გან და­ე­ვა­ლა, სო­ფელ­ში ბოსტნის და­მუ­შა­ვე­ბა დაგ­ვე­წყო. მე­ურ­ნე­ო­ბის დი­რექ­ტორ­მა რა­ტომ­ღაც მე მი­თხრა, ყო­ჩა­ღი ხარ, ხალ­ხი აიყ­ვა­ნე და მუ­შა­ო­ბა და­ი­წყე­თო. 5 ჰა გა­ვი­პი­როვ­ნეთ. 3 ჰა-ზე კომ­ბოს­ტო მომ­ყავ­და, 1 ჰა-ზე – პო­მი­დო­რი, სტა­ფი­ლო და სხვა ბოსტნე­უ­ლი. 100 ტონა კომ­ბოს­ტო მო­ვი­წი­ეთ და მა­შინ ასე­თი მო­სავ­ლი­ა­ნო­ბა ჩვენს რა­ი­ონ­ში წარ­მო­უდ­გე­ნე­ლი იყო. ეს საქ­მი­ა­ნო­ბა 1992 წე­ლამ­დე გაგ­რძელ­და.

წაიკითხეთ სრულად

#datashvil #drpkhakadze #sheniambebi #shenisofeli