1984 წელს კოსმოსურ ხომალდ „ჩელენჯერის“ ბორტზე ჩატარებულმა ექსპერიმენტმა აჩვენა, რომ ფუტკრებს უწონადობის პირობებშიც შეუძლიათ ფიჭის აშენება, თუმცა დედამიწის გრავიტაციის გარეშე მათ უჯრედების სივრცეში ჩვეულებრივი ორიენტაციის შენარჩუნება გაუჭირდათ.
მოვლენების აღწერა
1984 წლის აპრილში, ამერიკული კოსმოსური ხომალდის „ჩელენჯერის“ მისიის დროს, დედამიწის ორბიტაზე დაახლოებით 3 400 თაფლის ფუტკარი გაგზავნეს, რათა მეცნიერებს შეესწავლათ, შეძლებდნენ თუ არა მწერები უწონადობის პირობებში ფიჭის აშენებას. ექსპერიმენტი შვიდ დღეს გაგრძელდა და აჩვენა, რომ გრავიტაციის არარსებობა ფუტკრებს ფიჭის აგებაში ხელს არ უშლიდა, თუმცა უჯრედების სივრცეში ორიენტაცია დედამიწაზე არსებული ჩვეულებრივი წესისგან განსხვავდებოდა [1,2].
კვლევის იდეა ამერიკელ მოსწავლეს, დენ პოსკევიჩს ეკუთვნოდა. მისი მიზანი იყო გაერკვია, რამდენად არის ფიჭის გეომეტრია დამოკიდებული გრავიტაციაზე და შეინარჩუნებდნენ თუ არა ფუტკრები უჯრედების დამახასიათებელ ექვსკუთხა ფორმას ისეთ გარემოში, სადაც ზემოთ და ქვემოთ მიმართულების ჩვეულებრივი აღქმა შეუძლებელია.
ექსპერიმენტი განხორციელდა NASA-ს მოსწავლეთა კოსმოსური კვლევების პროგრამის ფარგლებში. ფუტკრები სპეციალურ ალუმინის კონტეინერში მოათავსეს, რომელსაც გამჭვირვალე საფარი, საკვების მიწოდების სისტემა და ფიჭის ასაშენებლად საჭირო ჩარჩოები ჰქონდა. კოსმოსში გაგზავნილ კოლონიას დედამიწაზე დარჩენილი საკონტროლო ჯგუფიც ჰყავდა, რაც მკვლევრებს ორი გარემოს პირობებში აგებული ფიჭის შედარების საშუალებას აძლევდა [1,2]. განაგრძეთ კითხვ
