










„ბათუმისთვის და ბათუმელებისთვის, სპორტის ეს სახეობა, აფროსნობა, ძალიან ახლობელი და ორგანულია, რადგან ზღვასთან და საზღვაო ქალაქთან ასოცირდება. ბათუმს აქვს დიდი ტრადიცია, სპორტის ამ სახეობაში, თუმცა, სამწუხაროდ, 30 წლის განმავლობაში, ამ მიმართულებით სრული წყვეტა იყო და ჩვენი დიდი მცდელობით, ის დაბრუნდა. დაბრუნდა საუკეთესო სამწვრთნელო გუნდით და გამოცდილებით. არ იყო მარტივი, ასეთი პასუხისმგებლობის აღება, თუმცა გუნდური მუშაობითა და კეთილი ადამიანების დახმარებით, ჩვენ ეს შევძელით. სკოლა გამართულად მუშაობს ჩვენი ფედერაციის ბაზაზე და მოზარდებს საშუალება აქვთ, ამ სპორტს დაეუფლონ, სრულიად უფასოდ, რაც დამატებითი სტიმულია, ყველა მათგანისთვის“,-ამბობს კლუბის მთავარი მწვრთნელი, მიხეილ კილასონია.
ღია პირველობის გახსნას, აჭარის განათლების, კულტურისა და სპორტის სამინისტროს სპორტის დეპარტამენტის უფროსი, ირმა ნიჟარაძე დაესწრო, რომელმაც აფროსნობის განვითარების მნიშვნელობას გაუსვა ხაზი.
„სამი დღის განმავლობაში, ჩვენი ქალაქი უმასპინძლებს ღია პირველობას აფროსნობაში. ვფიქრობთ, რომ ძალიან მნიშვნელოვანი და საინტერესო წამოწყებაა. მადლობა, ამ ინიციატივის ავტორებს. ჩვენ, ყველა საინტერესო და მნიშვნელოვან ინიციატივას მხარს ვუჭერთ და მომავალშიც დავუჭერთ აუცილებლად, რადგან ბათუმისთვის საწყლოსნო სპორტის სახეობები ძალიან სიმბოლურია. სიმბოლურია ისიც, რომ სპორტის ამ სახეობაში, პირველი გაცურვა ბათუმიდან სოხუმში მოხდა, წლების წინ და დარწმუნებული ვარ, ერთ მშვენიერ დღეს, ბათუმიდან სოხუმამდე, უსაფრთხოდ და მშვიდობიანად, ისევ გავცურავთ აუცილებლად“,-განაცხადა, ირმა ნიჟარაძემ.
„ჩვენი ხარჯებით შევძელით და შევიძინეთ 14 აფრიანი და 2 მოტორიანი ნავი, რომლითაც მიმდინარეობს ყოველდღიური სასწავლო ვარჯიშები. ასევე ვგეგმავთ ოლიმპიური კლასის ნავების 50-მდე გაზრდას. ეს საშუალებას მოგვცემს, მომავალში, ბათუმმა უმასპინძლოს სხვადასხვა შეჯიბრს, როგორც ქართველი, ისე უცხოეთიდან მოწვეული სპორტსმენების მონაწილეობით“,-ამბობს, აჭარის აფროსნობის ფედერაციის ვიცე-პრეზიდენტი, დომენტი აფაქიძე.
მნიშვნელოვანია ისიც, რომ უახლოეს მომავალში, აჭარის აფროსნობის ფედერაცია გეგმავს შეზღუდული შესაძლებლობის ბავშვები და მოზარდები მიიღოს სკოლაში. შესაბამის ინვენტარის შეძენაზე ზრუნვა, უკვე დაწყებულია. შესაბამისად, სპორტსმენებს საშუალება ექნებათ, მონაწილეობა მიიღონ პარასპორტულ ღონისძიებებში, საქართველოსა და საერთაშორისო ასპარეზზე.
აჭარის აფროსნობის ფედერაცია, 2023 წელს დაფუძნდა და ვეტერან აფროსნებთან ერთად, ახალი თაობის სპორტსმენებს აერთიანებს. ფედერაციის ბაზაზე მოქმედებს აფროსნობის სკოლა, რომელშიც მოზარდები და უფროსი ასაკის მსურველები, სპორტის ამ სახეობას, სრულიად უფასოდ ეუფლებიან.
უზბეკეთის რესპუბლიკის სოფლის მეურნეობის სამინისტროს მეცნიერებისა და დაგეგმარების სახელმწიფო ინსტიტუტის „Uzdavyerloyiha“ დელეგაციის წევრებს სააგენტოს თავმჯდომარე გიორგი მიშელაძემ სააგენტოს სტრუქტურა და ფუნქციები გააცნო, მოკლედ მიმოიხილა მიწის რეფორმის ისტორია და ის სამართლებრივი საფუძვლები, რასაც ეყრდნობა სააგენტოს შექმნა და მისი საქმიანობა.
შეხვედრაზე სააგენტოს დეპარტამენტების ხელმძღვანელებმა ისაუბრეს ქარსაფარი ზოლებისა და საძოვრების მართვის საკითხებზე, რომლებსაც სააგენტო შესაბამისი პროექტების დახმარებით ახორციელებს.
საუბარი შეეხო მიწის რესურსების მონაცემთა ერთიანი ბაზის შექმნის საკითხს. სტუმრები გეოსაინფორმაციო ტექნოლოგიების გამოყენებით მიწის საინფორმაციო სისტემის შექმნის პროცესსაც გაეცნენ, რომელიც მსოფლიოს საუკეთესო პრაქტიკისა და ევროკავშირის დირექტივების გათვალისწინებით მიმდინარეობს.
უზბეკეთის დელეგაციის წევრებმა ისაუბრეს მეცნიერებისა და დაგეგმარების სახელმწიფო ინსტიტუტის სტრუქტურასა და საქმიანობაზე. ინსტიტუტი 850 თანამშრომლით და 13 რეგიონული ფილიალით არის წარმოდგენილი.
ქვეყანაში ქმნის მიწის მდგრადი გამოყენების შესაძლებლობებს, აღკვეთს მიწასთან დაკავშირებულ სადავო/კონფლიქტურ საკითხებს. სტუმრებმა ისაუბრეს სასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნორმატიული ღირებულების შეფასების კრიტერიუმებზე, საძოვრების გეობოტანიკურ გამოკვლევაზე და სხვა.
4-დღიანი ვიზიტის ფარგლებში, დელეგაციის წევრებთან შეხვედრა გაიმართა გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს ჰიდრომელიორაციისა და მიწის მართვის დეპარტამენტში. ვიზიტის ფარგლებში, დელეგაცია სტუმრობდა ღვინის ეროვნულ სააგენტოს, შპს საქართველოს მელიორაციას, დელეგაციის წევრებმა დაათვალიერეს სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევით ცენტრის ერთწლიანი კულტურების საცდელ-სადემონსტრაციო ბაზა სოფელ წილკანში, ასევე იმყოფებოდნენ გარემოს ეროვნულ სააგენტოში. საქმიანი შეხვედრა შედგა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოშიც.
ინფორმაციას სოფლის მეურნეობის სამინისტრო ავრცელებს.
თხილის წარმოების ხელშეწყობის სახელმწიფო პროგრამა ითვალისწინებს თხილის მოვლა-მოყვანისთვის საჭირო აგროქიმიკატებისა და პესტიციდების ღირებულების სუბსიდირებას. სოფლის განვითარების სააგენტოს მხრიდან კონტროლის მექანიზმის გამკაცრება ითვალისწინებს პროცედურას, რომლითაც აგრომაღაზიები ვალდებულები იქნებიან, სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებით განსაზღვრული პროდუქციის რეალიზაციის სისტემური აღრიცხვა განახორციელონ.
ინფორმაციას გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრი ავრცელებს.
მათივე ინფორმაციით, ქალაქ ზუგდიდში გამართულ შეხვედრას, სადაც აგრომაღაზიების წარმომადგენლებს თხილის წარმოების პროგრამის ფარგლებში დარიცხული აგროქულების განაღდების სპეციალური პირობები გააცნეს სოფლის განვითარების სააგენტოს დირექტორის მოადგილე ნატალია ხარატიშვილი და ზუგდიდის მერი მამუკა წოწერია ესწრებოდნენ.
„იმისათვის რომ ფერმერებმა თხილის ხარისხიანი მოსავალი მიიღონ, მნიშვნელოვანია აგროვადების გათვალისწინებით მოხდეს ბაღებში შესაბამისი ღონისძიებების გატარება და მიზნობრივად იქნეს გამოყენებული სახელმწიფო დახმარება. აგრომაღაზიების წარმომადგნელებს გავაცანით პირობები, რომლის მიხედვითაც დარიცხული სუბსიდიის განაღდებისას უნდა იმოქმედონ“, – განაცხადა სოფლის განვითარების სააგენტოს დირექტორის მოადგილემ ნატალია ხარატიშვილმა.
პროგრამით დადგენილი პირობით, ფერმერები, რომელთაც საკუთრებაში ან/და ფაქტობრივ მფლობელობაში აქვთ თხილის ბაღი, არანაკლებ 0.2 ჰა და არაუმეტეს 3 ჰა. სახელმწიფოსგან ჰექტარზე 500 ლარიან დახმარებას მიიღებენ.
პროგრამაში ჩართულ პირებზე სუბსიდია გაიცემა ლიბერთი ბანკის აგრობარათზე შესაბამისი ქულების დარიცხვით. ქულების განაღდების პროცესი მიმდინარე წლის მარტის თვიდან დაიწყება და მისი გამოყენება შესაძლებელი იქნება 2024 წლის 31 აგვისტოს ჩათვლით საქართველოს მასშტაბით მოქმედ 500-ზე მეტ სპეციალიზებულ აგრომაღაზიაში.

შრატის ნაყენი – საუკეთესო კვება და დაცვა ფოთლიდან!
პრიორიტეტი მიანიჭეთ ყოველთვის ფოთლიდან კვებას!

2 მაისამდე საქართველოს ზოგიერთ, ხოლო 2 მაისიდან უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ზოგან შესაძლოა სეტყვაც აღინიშნოს. 2 მაისიდან ჰაერის ტემპერატურაც დაიკლებს. ინფორმაციას ამის შესახებ გარემოს ეროვნული სააგენტო ავრცელებს.
„თბილისში 2 მაისამდე შენარჩუნდება თბილი და უნალექო ამინდი, ხოლო 2 მაისს საღამოს საათებში მოსალოდნელია ხანმოკლე წვიმა ელჭექით. ჰაერის ტემპერატურა 2 მაისამდე დღისით +28, +30 გრადუსი დაფიქსირდება, ხოლო 2 მაისს +23, +25 გრადუსამდე დაიკლებს.
სანაპირო რაიონებში (ბათუმი, ქობულეთი, ანაკლია, ფოთი): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ჰაერის ტემპერატურა 2 მაისს დღისით +17, +19 გრადუსამდე დაიკლებს.
დასავლეთ საქართველოს დაბლობ რაიონებში (ზესტაფონი, ქუთაისი, სამტრედია, ზუგდიდი, მარტვილი, ოზურგეთი): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ჰაერის ტემპერატურა 2 მაისს დღისით +19, +21 გრადუსამდე დაიკლებს.
დასავლეთ საქართველოს მთიან რეგიონებში (ამბროლაური, ონი, ცაგერი, შოვი, ჭიათურა, საჩხერე, ხულო): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ჰაერის ტემპერატურა 2 მაისს დღისით +20, +22 გრადუსამდე დაიკლებს.
დასავლეთ საქართველოს მაღალმთიან რეგიონებში (მესტია, ბახმარო): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი. ჰაერის ტემპერატურა 2 მაისს დღისით +15, +17 გრადუსამდე დაიკლებს.
ქართლში (რუსთავი, ბოლნისი, მარნეული, გარდაბანი, გორი, ცხინვალი): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ზოგან შესაძლოა სეტყვაც აღინიშნოს. ჰაერის ტემპერატურა დღისით +25, +30 გრადუსი დაფიქსირდება, ხოლო 2 მაისს შედარებით დაიკლებს.
კახეთში (საგარეჯო, თელავი, გურჯაანი, სიღნაღი, ლაგოდეხი, ყვარელი, ახმეტა, დედოფლისწყარო): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ზოგან შესაძლოა სეტყვაც აღინიშნოს.
ჰაერის ტემპერატურა დღისით +25, +30 გრადუსი დაფიქსირდება, ხოლო 2 მაისს შედარებით დაიკლებს.
აღმოსავლეთ საქართველოს მთიან რეგიონებში (ახალციხე, ბორჯომი, დუშეთი, თიანეთი, ფასანაური, დედოფლისწყარო): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ზოგან შესაძლოა სეტყვაც აღინიშნოს. ჰაერის ტემპერატურა დღისით +23, +28 გრადუსი დაფიქსირდება, ხოლო 2 მაისს შედარებით დაიკლებს.
აღმოსავლეთ საქართველოს მაღალმთიან რეგიონებში (ახალქალაქი, წალკა, ბაკურიანი, გუდაური, ომალო, დედოფლისწყარო): 2 მაისამდე ცალკეულ, ხოლო 2 მაისს უმეტეს რაიონში ხანმოკლე წვიმა და ელჭექია მოსალოდნელი, ზოგან შესაძლოა სეტყვაც აღინიშნოს. ჰაერის ტემპერატურა დღისით +18, +23 გრადუსი დაფიქსირდება, ხოლო 2 მაისს შედარებით დაიკლებს“, – აღნიშნავენ სააგენტოში.
როგორ დავგეგმოთ საბოსტნე ადგილი
საბოსტნე ადგილს სამხრეთის ან სამხრეთ-აღმოსავლეთის მზით კარგად განათებული ადგილი დაუთმეთ. დაყავით იგი თარგებად, როგორც ქვემოთ არის მოცემული (ცხრილი #1).
6 თარგად დაყოფილი მიწის მთლიანი ფართობი 270 მ2-ია, რაც სავსებით უზრუნველყოფს ბოსტნეულით ერთ საშუალო ოჯახს. ნაკვეთის სიგრძე 16,2 მ-ია, სიგანე – 16,5 მ. ყოველი თარგი, რომლის ფართობიც 40 მ2, დაყოფილია 8 კვლად და თითოეული მათგანის ფართობია 5მ2. თარგებს შორის მანძილი 60სმ-ია, რაც განკუთვნილია ბილიკებისათვის.



ნაკვეთის დასაგეგმად კანაფზე გადაზომეთ სამი (3, 4 და 5 მ) მონაკვეთი და ერთმანეთს გადააბით. 4 მ-იანი მონაკვეთის ბოლო მიამაგრეთ პალოზე (0) და მიწაში ჩაარჭვეთ, შემდეგ კანაფი გაჭიმეთ, მისი მეორე ბოლო პალოზე (1) დაამაგრეთ და ისიც მიწაში ჩაარჭვეთ. შემდეგ მიუბრუნდით პირველ პალოს და იქიდან სწორი კუთხით გაჭიმეთ 3 მ-იანი კანაფი, რომლის ბოლოც ასევე პალოთი (2) დაამაგრეთ. 5 მ-იანი კანაფი გააბით მეორე და პირველ პალოებს შორის, რომლებიც ისე გადააადგილეთ, რომ კანაფი დაიჭიმოს. შედეგად მიიღებთ მართკუთხა სამკუთხედს, რომლის ერთი გვერდი იქნება 3მ, მეორე – 4მ, ხოლო მესამე – 5 მ. ასე გააგრძელებთ საბოსტნე ნაკვეთის დაგეგმვას სასურველ ფართობამდე.

საბოსტნე ნაკვეთი გამოყავით მზიან ადგილას და უზრუნველყავით სარწყავი წყლით. თუ ნიადაგს საჭიროების მიხედვით დაამუშავებთ და სასუქსაც შეიტანთ, აუცილებლად მიიღებთ კარგ მოსავალს.
როგორ დავგეგმოთ ნაკვეთი, სად რა და როგორ დავრგოთ
წყარო: ნიკოლოზ იოსებიძე, ყველაფერი საოჯახო მეურნეობის შესახებ (გამომცემლობა პალიტრა L)


მოსავლიანი ღობეები
ქაცვის ღობე.
ვიდრე თქვენს ბაღს ღობედ ქაცვის ნარგავებს შემოავლებთ, და საერთოდაც ქაცვის კულტურის გასაშენებლად, აუცილებელია დაიცვათ ერთი პირობა – უნდა გქონდეთ სარწყავი წყალი უშუალოდ ნაკვეთში ან მის სიახლოვეს.
ქაცვი, საუკეთესო საკვები და სამკურნალო მცენარე, მეტწილად მდინარეთა ნაპირებზე, უმთავრესად ივრის ჭალებში იზრდება. ხარობს აგრეთვე როგორც აღმოსავლეთ, ისე დასავლეთ საქართველოში, ზღვის პირიდან დაწყებული – მთაშიც, ზღვის დონიდან 2100მ სიმაღლეზე. კარგად იტანს როგორც სიცხეს, ისე ზამთრის მკაცრ ყინვებსაც. ძირითადად ტენიანი ადგილების მცენარეა, მაგრამ ხშირად მშრალ ფერდობებზეც გვხვდება.
ერთი ბუჩქის მოსავალი მერყეობს 7-დან 16კგ-მდე. ნაყოფი ვიტამინების შესანიშნავი წყაროა. შეიცავს: B1, B2, B6, E, A და F ვიტამინებს. ვიტამინებით მდიდარია ასევე ქაცვის თესლიც. ამიტომაც ქაცვის ნაყოფი იხმარება როგორც საკვებად, ასევე სამკურნალოდ.
ქაცვის ნაყოფის შეგროვების ყველაზე ადვილი მეთოდია ყინვების დროს ბუჩქის ძირში ბრეზენტის დაფენა და ჩამობერტყვა.

მაყვლის ღობე.
მაყვლის ღობე საკმაოდ ლამაზად გამოიყურება და ძვირფასი ნაყოფის მომცემია. ამ, გასამრავლებლად ადვილი, კულტურის სანერგე მასალის მოპოვება ჩვენი ქვეყნის ყველა კუთხე-კუნჭულში შეიძლება. მრავლდება ბუჩქის დაყოფით და გადაწვენით. ერთხელ გადარგული ბუჩქი ძლიერდება და დიდ ფართობსაც იკავებს, ამიტომ მებაღემ თვითონ უნდა მისცეს ბუჩქს მიმართულება.
შემოღობეთ მაყვლის ბუჩქებით თქვენი კარ-მიდამო, ამით თქვენს მამულსაც დაიცავთ და საკუთარ ჯანმრთელობასაც.

კუნელის ღობე.
მშვენიერი სანახავია თეთრი, ქათქათა ყვავილებით გადაპენტილი კუნელი გაზაფხულზე და უფრო ლამაზია მწვანე ფოთლებში მოელვარე წითელნაყოფიანი კუნწულები შემოდგომით. მთავარი ის გახლავთ, რომ კუნელის ყვავილი, ნაყოფი და ფოთოლიც შესანიშნავი სამკურნალო საშუალებაა. კუნელი წარმატებით გამოიყენება მედიცინაში.
ნაყოფი შეიცავს: შაქრებს, სახამებელს, მთრიმლავ ნივთიერებებს, C ვიტამინს, კაროტინს, საპონინებს, გლიკოზიდებს, პექტინებს, ცხიმოვან ზეთს.
ყვავილები მდიდარია ორგანული მჟავებით და ეთერზეთებით.
ფოთლები შეიცავს ორგანულ მჟავებს, ასკორბინის მჟავას, მთრიმლავ ნივთიერებებს.
კუნელზე დამზადებული პრეპარატები გა-
მოიყენება გულის სისუსტის, არითმიის, ასთმის, ანგიონევროზის, ჰიპერტონიული დაავადების, უძილობის, ნერვული აღგზნებადობის, ქოშინისა და ხველების სამკურნალოდ.

ასკილის ღობე.
თქვენს ნაკვეთს ძალიან გაალამაზებს დეკორატიული ასკილის ღობე, რომელიც ამავდროულად შეუვალიცაა და მოსავლიანიც. ოღონდ შეღობვა ჯერ უნდა დაიწყოთ მავთულის ბადით, რათა ცოცხალი ღობის გაზრდამდე ნაკვეთი იყოს დაცული. ასკილის ბუჩქის გამრავლება შეიძლება როგორც კალმებით, ისე თესლითა და ბუჩქის დაყოფით. ეს უკანასკნელი მეთოდი ყველაზე ადვილია: ერთერთი ბუჩქიდან მიიღებთ 5-6 ნერგს. თუ მთლიანად ასკილით ვერ შემოღობავთ, შეგიძლიათ სხვა მცენარეებთან ერთად დარგოთ (მაგალითად, მაყვალი, ქაცვი და ა.შ.).
ასკილი ერთ-ერთი იმ საჩუქართაგანია, რომელიც ღმერთმა უბოძა კაცობრიობას, როგორც უძვირფასესი სამკურნალო მცენარე. ასკილი ცნობილი იყო ჯერ კიდევ ჰიპოკრატეს დროს. ძველი ბერძნები ასკილს მოიხსენიებდნენ `ძაღლის ვარდის~ სახელით, რადგან მას თვლიდნენ ძაღლის ნაკბენის საწინააღმდეგო უებარ საშუალებად. რუსეთში XVI-XVII საუკუნეებში ასკილის ნაყოფი ოქროზე ძვირად ფასობდა, სამკურნალო დანიშნულებით გაიცემოდა სპეციალური უფლების საფუძველზე, თანაც მხოლოდ წარჩინებული, დიდგვაროვანი ავადმყოფების სამკურნალოდ. ასკილის ნაყოფი იცვლებოდა ხავერდის, ატლასის ქსოვილებზე და სიასამურის ბეწვზე. გლეხებს დანაშაულად ეთვლებოდათ მისი კრეფა. ასკილის მოსაკრეფად იგზავნებოდა სპეციალური ექსპედიციები. სამკურნალო წამლად გამოიყენება ასკილის ნაყოფი, თესლი, ყვავილები, ფოთლები და ფესვი. ყველა სახეობის ასკილის ზემოთ ჩამოთვლილი ნაწილების ერთობლიობა წარმოადგენს ბუნებრივ პოლივიტამინებს. ნაყოფის გამოყენება როგორც ნედლი, ისე ხმელი სახით ყველას შეუძლია შინაურ პირობებში. გარდა სამკურნალო დანიშნულებისა, ასკილი წარმატებით გამოიყენება კულინარიაშიც. მისგან ამზადებენ კანფეტებს, დრაჟეს, მარმელადს, პასტილას, სიროფს, რომელიც თავის თვისებებს ინარჩუნებს წლობით.
იკრიფება მწიფე და არა გადამწიფებული ნაყოფი. ყინვადაკრული ნაყოფი კარგავს ვიტამინებს. აშრობენ ღუმელებში 80-90ºჩ ტემპერატურაზე, ინახავენ ქსოვილის პარკებში ან ჯვალოს ტომრებში. შენახვის ვადა 2 წელია.

წყარო: ნიკოლოზ იოსებიძე, ყველაფერი საოჯახო მეურნეობის შესახებ (გამომცემლობა პალიტრა L)