პარასკევი, აგვისტო 7, 2026
- Advertisement -
Google search engine

ვენახის მულჩერი — როგორ შევარჩიოთ ტექნიკა, რომელიც შრომას ამცირებს და ნიადაგის ხარისხს აუმჯობესებს?

0

ვენახის მოვლა მრავალსაფეხურიანი და შრომატევადი პროცესია, რომლის თითოეული ეტაპი პირდაპირ აისახება მოსავლიანობასა და ყურძნის ხარისხზე.

გასხვლის შემდეგ დარჩენილი ტოტების გატანა, სარეველების კონტროლი და ნიადაგის მოვლა მნიშვნელოვან დროსა და რესურსს მოითხოვს. სწორედ ამ პროცესების გასამარტივებლად სულ უფრო ფართოდ გამოიყენება ვენახის მულჩერი — თანამედროვე სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკა, რომელიც მცენარეული ნარჩენების დამუშავებასა და ნიადაგის მოვლას ერთდროულად უზრუნველყოფს.

მოვლენების აღწერა

ვენახის მულჩერი სპეციალიზებული აგრეგატია, რომელიც განკუთვნილია სხლის შემდეგ დარჩენილი ტოტების, ბალახისა და სხვა მცენარეული ნარჩენების დასაქუცმაცებლად. დაქუცმაცებული ორგანული მასალა ნიადაგის ზედაპირზე თანაბრად ნაწილდება და ქმნის ბუნებრივ მულჩს, რომელიც ხელს უწყობს ტენიანობის შენარჩუნებას, ამცირებს ეროზიის რისკს და დროთა განმავლობაში ჰუმუსად გარდაიქმნება.

თანამედროვე მულჩერები გამოიყენება როგორც მცირე, ისე მსხვილ ვენახებში და მნიშვნელოვნად ამცირებს ხელით შესასრულებელი სამუშაოების მოცულობას.

კონტექსტი და ფონი

მულჩირება მსოფლიო მევენახეობაში ერთ-ერთ ფართოდ გავრცელებულ აგროტექნიკურ პრაქტიკად მიიჩნევა. ორგანული ნარჩენების ადგილზე გადამუშავება საშუალებას იძლევა შემცირდეს ნარჩენების გატანის ხარჯი, გაუმჯობესდეს ნიადაგის სტრუქტურა და შენარჩუნდეს ტენიანობა განსაკუთრებით ცხელ და მშრალ სეზონებზე.

კლიმატური ცვლილებების პირობებში, როდესაც ნიადაგის გამოშრობა და წყლის რესურსების ეფექტიანი გამოყენება სულ უფრო მნიშვნელოვანი ხდება, მულჩირება ბევრ ქვეყანაში მდგრადი სოფლის მეურნეობის ერთ-ერთ მნიშვნელოვან ელემენტად განიხილება.

დეტალები და ფაქტები

ვენახებში ძირითადად გამოიყენება რამდენიმე ტიპის მულჩერი.

ყველაზე გავრცელებულია ჰორიზონტალური მულჩერი, რომლის მბრუნავი ლილვი სპეციალური ჩაქუჩებით ან დანებით ამუშავებს როგორც ბალახს, ისე სხლის შემდეგ დარჩენილ ტოტებს.

ვერტიკალური მულჩერები, ძირითადად, განკუთვნილია შედარებით მსუბუქი მცენარეული საფარის დასამუშავებლად.

კონსტრუქციის მიხედვით აგრეგატები იყოფა:

  • ტრაქტორზე მისაბმელ მულჩერებად;
  • ჰიდრავლიკურად გვერდზე გადანაცვლებად მოდელებად;
  • მცირე ფართობებისთვის განკუთვნილ თვითმავალ მულჩერებად.

სპეციალისტების შეფასებით, 1–5 ჰექტრამდე ვენახებისთვის პრაქტიკული არჩევანია კომპაქტური ტრაქტორზე მისაბმელი მოდელები, ხოლო ფართო მეურნეობებისთვის — მაღალი წარმადობის ჰიდრავლიკური სისტემებით აღჭურვილი მულჩერები.

მულჩერის არჩევამდე მნიშვნელოვანია შეფასდეს:

  • ვენახის რიგთაშორისების სიგანე;
  • ტრაქტორის სიმძლავრე;
  • რელიეფის თავისებურებები;
  • სათადარიგო ნაწილებისა და სერვისის ხელმისაწვდომობა.

საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა

ევროპის მევენახეობის წამყვან ქვეყნებში — იტალიაში, საფრანგეთსა და ესპანეთში — მულჩირება დიდი ხანია თანამედროვე აგროტექნოლოგიის განუყოფელი ნაწილია. მსგავსი ტექნიკა ხელს უწყობს ნიადაგის დაცვას, ორგანული მასალის ეფექტიან გამოყენებას და საწარმოო ხარჯების შემცირებას.

ევროპული წარმოების მულჩერები ხშირად გამოირჩევა გამძლე კონსტრუქციით, მაღალი ხარისხის ფოლადითა და ხანგრძლივი ექსპლუატაციის რესურსით, რაც მათ ინტენსიური გამოყენებისთვის უფრო გამართულ არჩევანად აქცევს.

საქართველოს კონტექსტი

საქართველოში ვენახების მნიშვნელოვანი ნაწილი მდებარეობს კახეთში, იმერეთში, რაჭასა და სხვა რეგიონებში, სადაც რელიეფი ხშირად ფერდობიანია. ასეთ პირობებში ტექნიკის შერჩევისას განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება აგრეგატის სტაბილურობას, გამძლეობასა და უსაფრთხო მუშაობას.

ფერმერებისთვის ასევე მნიშვნელოვანია ადგილობრივი ტექნიკური მომსახურებისა და სათადარიგო ნაწილების ხელმისაწვდომობა, რადგან ჩაქუჩები, დანები და ღვედები ექსპლუატაციის პროცესში ბუნებრივად ცვეთადი ელემენტებია.

საქართველოში სასოფლო-სამეურნეო ტექნიკის შესახებ დამატებითი ინფორმაციის მიღება შესაძლებელია სპეციალიზებულ პლატფორმებზე, რომლებიც ფერმერებს სხვადასხვა ტექნიკურ გადაწყვეტას აცნობენ.

ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება

ვენახის მულჩერი თანამედროვე მევენახეობაში მნიშვნელოვან ტექნიკურ გადაწყვეტად მიიჩნევა, რადგან ერთდროულად ამცირებს შრომით დანახარჯებს, აუმჯობესებს ნიადაგის მდგომარეობას და ხელს უწყობს მცენარეული ნარჩენების ეფექტიან მართვას.

ტექნიკის შერჩევისას გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს მეურნეობის ზომას, რელიეფს, ტრაქტორის შესაძლებლობებსა და ტექნიკური მომსახურების ხელმისაწვდომობას. სწორედ ამ ფაქტორების გათვალისწინება განსაზღვრავს როგორც აგრეგატის ეფექტიან მუშაობას, ისე მისი გამოყენების ეკონომიკურ შედეგს გრძელვადიან პერიოდში.

წყაროები

  1. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). Sustainable Soil Management. ხელმისაწვდომია: https://www.fao.org/soils-portal
  2. European Commission. Sustainable Agriculture and Soil Conservation. ხელმისაწვდომია: https://agriculture.ec.europa.eu
  3. FAO. Conservation Agriculture. ხელმისაწვდომია: https://www.fao.org/conservation-agriculture
  4. Viticulture and Enology Research Resources. Vineyard Floor Management and Mulching Practices. ხელმისაწვდომია: https://www.oiv.int

უგემრიელესი ბროკოლის და სატაცურიც სალათის რეცეპტი

0

„ქალბატონმა გულნარამ, უგემრიელესი ბროკოლის და სატაცურიც სალათის რეცეპტი გაგვანდო და დაგვაგემოვნებინა…“

 

#datashvil #drpkhakadze #sheniambebi #shenisofeli

„წელს ველოდებით მოცვის წარმოების და ექსპორტის გაორმაგებულ მაჩვენებელს“

0
მოცვის წარმოება

გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი ოთარ შამუგია, იმერეთის მხარის სახელმწიფო რწმუნებულ ზვიად შალამბერიძესთან და სოფლის განვითარების სააგენტოს დირექტორ დავით წითლიძესთან ერთად, ხონის მუნიციპალიტეტის სოფელ ჯიხაიშში კომპანია „აგროველის“ მოცვის ბაღში მოსავლის აღების პროცესს გაეცნო.

„ვაგრძელებთ რეგიონებში ფერმერებთან შეხვედრებს. ვისმენთ ფერმერების საჭიროებებსა და მოსაზრებებს, ვეცნობით მიმდინარე პროცესს. ახლა მოცვის მოსავლის აღებისა და რეალიზაციის აქტიური სეზონია. წელს ველოდებით მოცვის წარმოების და ექსპორტის გაორმაგებულ მაჩვენებელს, რაც ნიშნავს დაახლოებით 100-120 მლნ ლარის შემოსავალს ექსპორტიდან ჩვენი ფერმერებისა და მეწარმეებისთვის. მომავალ წლებში ეს მაჩვენებლები მზარდი იქნება. ჩვენი მიზანია, მაქსიმალურად გვერდში დავუდგეთ ფერმერებს“, – განაცხადა გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა ოთარ შამუგიამ.

შპს „აგროველის“ დამფუძნებლის ირაკლი ფირცხალაიშვილის განცხადებით, სახელმწიფო პროგრამების არსებობა მნიშვნელოვანი წინაპირობა იყო იმისათვის, რომ მათი საქმიანობა განვითარებულიყო.

შპს „აგროველი“ 32 ჰექტარზე გაშენებულ მოცვის პლანტაციას ფლობს; კომპანია 2024 წლის სეზონზე 120-130 ტონა მოსავალს ელოდება. აქტიურად მიმდინარე კრეფის პროცესის პარალელურად, მოცვი ექსპორტზე გადის სხვადასხვა ევროპულ ქვეყანაში. მათ მიერ, ამ ეტაპზე, უკვე განხორციელებულია 55 ტონა მოცვის ექსპორტი. პლანტაციაში მუდმივად 20, სეზონურად კი, 300 დასაქმებულია.

კომპანია სოფლის განვითარების სააგენტოს პროგრამების „დანერგე მომავალი“ და „ტექნიკური დახმარების პროგრამა“ და ასევე, პროექტის „შეღავათიანი აგროკრედიტი“ ბენეფიციარია.

აღსანიშნავია, რომ საქართველოს მასშტაბით, ლურჯი მოცვის გაშენების მიზნობრიობით გაცემული შეღავათიანი აგროკრედიტი 162 მლნ ლარს აღემატება, სადაც სესხის პროცენტის სუბსიდირებას სოფლის განვითარების სააგენტო 29 მლნ ლარის ოდენობით ახორციელებს. მათ შორის, იმერეთის რეგიონში ლურჯი მოცვის გაშენების მიზნობრიობით გაცემულია 22 მლნ ლარზე მეტი, სოფლის განვითარების სააგენტოს თანადაფინანსება 4 მლნ ლარს აღემატება.

საქართველოს მასშტაბით, პროგრამის „დანერგე მომავალი“ ფარგლებში, 50,4 მლნ ლარით თანადაფინანსებულია 2,864 ჰექტარზე მოცვის გაშენება. მათ შორის, იმერეთის რეგიონში 581 ჰექტარზე ლურჯი მოცვის გაშენება თანადაფინანსებულია 10,4 მლნ ლარით.

#datashvil #drpkhakadze #sheniambebi #shenisofeli

ჭონა – მივიწყებული სააღდგომო ტრადიცია

0
აღდგომის დღესასწაულს საქართველოში განსაკუთრებულად აღნიშნავენ. წითელ პარასკევს ყველა ოჯახში წითლად იღებება კვერცხები, აცხობენ პასკებს.

ოჯახები საფლავზე გადიან და კვერცხს აგორებენ.

ძველად, საქართველოს სოფლებსა და ქალაქებში, აღდგომა დღეს ჯგუფად შეკრებილი მოზარდები, ყველა ოჯახთან ჩამოივლიდნენ „ჭონაზე“ და მათთვის წითელი კვერცხები უნდა მიეცათ. ამას ჭონაობას უწოდებდნენ.

მეჭონეები საჭონაო საგალობლით ქრისტეს აღდგომას ულოცავდნენ მართლმადიდებელ მრევლს. ეს ტრადიცია სოფლების უმეტესობაში მიივიწყეს, ნაწილში კი ბავშვების სახალისო მსვლელობდ იქცა.

მეჭონეები ყოველი სახლის წინ ჩერდებოდნენ და მღეროდნენ:

“ალათასა, ბალათასა,

ჩამოვკიდებ კალათასა,

დედი (ბები) ერთი კვერცხი მომე

ღმერთი მოგვცემს ბარაქასა”.

ამ დროს დიასახლისი კალათაში წითელ კვერცხებს ჩაალაგებდა „მეჭონეებს“ გადასცემდა და მეჭონეებიც სხვა ოჯახის ბანზე გადადიოდნენ.

ეთნოგრაფის მოკვლეულ მასალაში წერია, რომ მეჭონეებს ოჯახი სურსათით ასაჩუქრებდა. ისინი კი ძირითადად კვერცხს ითხოვდნენ. ზოგან მეჭონეებს ღამე გოდრები დაჰქონდათ, მასპინძელს მომავალ აღდგომას ულოცავდნენ და უმღეროდნენ, რის დროსაც ოჯახს ისეთ სიუხვეს უსურვებდნენ, როგორიც შიოს მარანში იყო, რომ სახლში ყველა ჯანმრთელი და ბედნიერი ყოფილიყო. მეჭონეებს სიმღერის შემდეგ, შესაძლოა, ფერხულიც შეესრულებინათ, დაეკრათ სალამურზე, გაემართათ ჭიდაობა, ცეკვა-თამაში და სხვა.

თბილისში, პიროტექნიკით დაშავებული პაციენტები კლინიკებში არ მოხვედრილან

0

ახალ წელს მოსახლეობამ შედარებით ნაკლები ინტენსივობით გამოიყენა პიროტექნიკა.

თბილისში, პიროტექნიკით დაშავებული პაციენტები კლინიკებში არ მოხვედრილან.

სოციალურ ქსელში გავრცელდა არა ერთი ვიდეო, პიროტექნიკამ ავტომობილები დააზიანა, ჩაამსხვრია კორპუსის ბინაში შუშები. ბათუმის ერთ-ერთ სასტუმროში არასწორად დამონტაჟებული ფეიერვერკის გამო ცეცხლი აივანს წაეკიდა.

ქუთაისში, იროტექნიკით ორი პენსიონერი დაშავდა. მათ ასაფეთქებელი ხელში აუფეთქდათ. დაშავებულები ქუთაისის რეფერალურ საავადმყოფოში გადაიყვანეს.

მედიკოსების თქმით, პაციენტებს მტევნის ტრავმა აქვთ, ჩატარდა გადაუდებელი ოპერაცია. ჩაუტარდათ გადაუდებლად ორივე პაციენტს ოპერაცია, ამჟამად მდგომარეობა სტაბილურია, ისინი იმყოფებიან განყოფილებაში, უგრძელდებათ მკურნალობა. პიროტექნიკა გამოიყენების დროს გაუსკდათ ხელში. ორივე დაშავებული კლინიკაში რჩება და მკურნალობას აგრძელებს.

#datashvil  #drpkhakadze  #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

0

რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია? 

ბავშვებში დეპრესიის ერთ-ერთი ყველაზე ხშირი მაპროვოცირებელი ფაქტორია ძალადობა. ეს შეიძლება იყოს სკოლაში ჩაგვრა ან სხვა ჯგუფური თუ ოჯახური ძალადობა (მოზარდის შემთხვევაში ეს შეიძლება იყოს პარტნიორის ძალადობაც). ოჯახურ ძალადობაში იგულისხმება არა მარტო ფიზიკური ზეწოლა, არამედ დამცირება, დაცინვა, ემოციის გამოხატვის აკრძალვა და სხვ. ეს არის ფსიქოლოგიური და ემოციური ძალადობის ფორმებია, რომლებიც ბავშვის ფსიქიკაზე გამოუსწორებელ გავლენას ახდენს.

თუმცა არსებობს ძალადობის სხვა ფორმებიც. ოჯახში, სადაც ძალაუფლების დისბალანსია, ბავშვი ამ სიტუაციის ტყვეობაში ექცევა. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ცნობით, მთელ მსოფლიოში პარტნიორულ ურთიერთობაში მყოფი ქალების თითქმის მესამედზე პარტნიორი ძალადობს. ასეთ სიტუაციაში ბავშვი ხშირად შეუმჩნეველი რჩება და ის შესაბამის დახმარებას ვერ იღებს. მსგავს მდგომარეობას სპეციალისტები „გვერდით ზიანს“ (collateral damage) უწოდებენ.

ძალადობის მოწმეს შიშისა და განგაშის შეგრძნების პაალელურად ეუფლება ის შეგრძნებები, რომლებსაც არაპირდაპირი მსხვერპლი განიცდს. უფრო მეტიც, ძალიან ხშირად ოჯახში მიმდინარე მოვლენებში ბავშვი საკუთარ თავს მიიჩნევს დამნაშავედ და ეს მის მდგომარეობას კიდევ უფრო ამძიმებს.

გააგრძელეთ კითხვა:

„იანვარი საქართველოში ყველაზე რთული პერიოდი იქნება – აუცილებელია ექიმების რეკომენდაციების გათვალისწინება“

0

სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ ამ ეტაპზე საქართველოში ძირითადად ე.წ. ღორის გრიპია გავრცელებული – H1N1 და H1N2 შტამები ცირკულირებს; ხოლო უკანა პლანზეა – COVID-19.

მედიკოსების ინფორმაციით, რისკ ჯგუფებში ბავშვები და მოხუცები არიან. მათივე განმარტებით, აუცილებელია ექიმების რეკომენდაციების გათვალისწინება. სპეციალისტები ამბობენ, რომ გრიპის ვირუსის ჯამური მაჩვენებელი ამ დროისთვის იმაზე ნაკლებია, ვიდრე ეს გასულ წელს იყო.

„ქვეყანაში რესპირატორული ვირუსების შემთხვევები იზრდება. მომატებულია მიმართვიანობა კლინიკებშიც. იანვარი საქართველოში პედიატრიული ავადობის თვალსაზრისით ყველაზე რთული პერიოდი იქნება. გრიპის ვირუსს სხვადასხვა გართულებების დიდი რისკი აქვს 5 წლამდე ასაკის ბავშვებში. ამის შესახებ იაშვილის სახელობის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფოს დირექტორმა, ივანე ჩხაიძემ განაცხადა.

მისი თქმით, იანვარი იქნება საქართველოში პედიატრიული ავადობის თვალსაზრისით ყველაზე რთული პერიოდი.

„სავარაუდოდ, შემდეგ პერიოდშიც მომართვიანობის მაღალი მაჩვენებელი იქნება, ვფიქრობთ, რომ იანვარი იქნება საქართველოში პედიატრიული ავადობის თვალსაზრისით ყველაზე რთული პერიოდი.

ყველაზე მეტი რისკი სხვადასხვა გართულებების გრიპის ვირუსს აქვს 5 წლამდე ასაკის ბავშვებში. რისკში ვგულისხმობთ პირველ რიგში ფილტვების ანთებას”, – ამბობს ივანე ჩხაიძე.

#datashvil  #drpkhakadze  #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

ვაზის ჯიშები საქართველოში

0

ვაზი უნიკალური მცენარეა. ის მსოფლიოში ერთ–ერთ მნიშვნელოვან სასოფლო–სამეურნეო კულტურას წარმოადგენს.

კახეთის მთავარი ჯიშები

ახმეტის წითელი, ბუერა, ბეგლარის ყურძენი, ბეჟანაური, გრძელმტევანა, დედათყურძენი, ვარდისფერა, ვაზისუბნის წითელი, ზაქათალის შავი, ზაქათალის თეთრი, თავკვერი დიდმარცვალა, თავკვერი პატალაანთეული, თავკვერი საფერავისებრი, ინგილოური, კურკენა, კახური თითა, კახის თეთრა, კახის წითელი, კუმსი თეთრი, კახის ყურძენი, კუმსი შავი, მაღრანულა, მწვანე კახური, მირზაანული, მწკლარტა, მხარგრძელი, მწვანე ყვითელი, მცვივანი ადრეულა, მირზანული თეთრი, მკვრივი ყურძენი, მცვივანი კახური, მსხვილთვალა თეთრი, მცვივანი პატალაანთეული, ოქროულა, ჟღია, ჟღია საგვიანო, რქაწითელი, საფერავი ბუდეშურისებური, საფერავი, საფერავი ფაჩხა, სირგულა, საფენა, სიმონასეული, ტყის ვაზი, უბაკლური, ქისტაურული წითელი, ქისტაურული შავი, კახური ღრუბელა, ღვინის თეთრი, ღვინის წითელი, შავთხილა, შავი ყურძენი, ჩიტისთვალა, ჩიტისთვალა თეთრი, ჩიტისთვალა შავი, ცხენისძუძუ კახური, ძაღლიარჭამა, ძუვანი, წნორის თეთრი, წობენურა, წყობილა, ჭროღა კახური, ხარისთვალა თეთრი, ხარისთვალა შავი და სხვ.

ქართლის მთავარი ჯიშები

ანდრიული ვარდისფერა, ანდრიული შავი, არიჭული, ადრეულა, არაყისი, ასურეთული შავი, ბუზა, ბეჟანა, ბუდეშური, გორულა, გორული მწვანე, ბორჩალო, დაკიდულა, დანახარული, თითა მესხური, თავცეცხლა, თავკვერი ქართლური, თითა ქართლური, კლდის წითელი, კლერტმაგარა, საფერავი ბეჟაშვილის, საფერავი მეჯვრისხეული, საფარული თეთრი, საღვინე, საადრეო თეთრი, საბატონო, საფერავი ატენის, მელიკუდა, მწვანე ავრეხი, მუხამწვანე, მარნეულის შავი, ხარისთვალა მესხური, ხარისთვალა ადგილობრივი, ფართალა თეთრი, ფართალა შავი, კაპიტა, ჩიტისთვალა ქართლური, ჩინური თეთრი, ჩინური შავი, ჩინური ავრეხი, შავკაპიტო, შაბა, რაბათის წითელი, ცხენისძუძუ თეთრი, ცხენისძუძუ შავი, ცრუგორული, შირაკენი, ჭროღა ქართული, ქიშური საადრეო, ქიშური შავი, ქიშური მსხვილმარცვალა, ტატანაური წითელი ვაზი, ჭვარტალა, ჭყარტალა ჭყაპა, ჯვარი, უსახელო ვარდისფერი, უცნობი შავი, ღრუბელა, ღრუბელა მეტეხური, ღარიბა თეთრი, ღარიბა შავი, წვენი და სხვ.

იმერეთის მთავარი ჯიშები

ადანასური, არგვეთული საფერე, ბეწოურა, ბაზალეთურა, ბზვანურა, გაბეხაურა შავი, გაბეხაურა თეთრი, გომის წითელი, გომის თეთრი, დონდღლაბი შავი, დონდღლაბი თეთრი, დონდღლაბი მჭკნარა, დიდშავი, ენდელაძისეული, ვერტყვისჭალური შავი, ვერტყვისჭალური თეთრი, თითა იმერული, თავწითელა, თხლაფა იმერული, კუპრაშვილისა, კუნძა შავი, კუნძა თეთრი, კრახუნა შავი, კრახუნა თეთრი, კირწმაგარა, კვირისთავა, კაპისტონი შავი, კაპისტონი თეთრი, კამური შავი, მაჩანაური საფერე, მცვივანი იმერული, მურადოული, მტრედისფერა, მსხვილკუმფხალა, მგალობლიშვილი, მელანიასეული, მაისა, მარგული საფერე, მამუკას ვაზი, მაღლარი, ნათელა, ნაცარა, ოხტოურა, ოცხანური საფერე, ობჩური შავი, ქართულა, ქველოური, რკო თეთრი, რკო შავი, სამაჭრე, სამჭაჭა, უსახელო წითელი, ფითრა, ღრუბელა იმერული, შავბარდა, ჩხინკოურა, ცრუ ცოლიკოური, ცოლიკოური კახიძის, ცოლიკოური, ციცქა საჩხერული, ციცქა გაბეხაურა, ცოლიკოური მსხვილთვალა, ძელშავი ობჩური, ძიგანოური, ძველი სამაჭრე, ძელშავი ადგილობრივი, ძირაგეულის შავი, წირქვალის თეთრი, ჭანკილოური, ხარისთვალა კოლხური, ხითერი (ჟღია), შავციცქა და სხვ.

რაჭა-ლეჩხუმის მთავარი ჯიშები

ალექსანდროული, ალექსანდროული ძველი, ალექსანდროული თეთრი, ალეში, არაბეული თეთრი, არაბეული შავი, აფხაზური, ბახვა, ბეროულა, ბელარიანი, ბუტკუ, გამოყვანილი, თბილური, თვალდამწვრისეული, კაპისტონი გაღმოური, კირწწითელა, კორტნულა, კუდურაული, მელისკუდა, მოქათური, მსხვილთვალა, მუჯურეთული, მცვივანა რაჭული, მწვანე რაჭული, ნაკუთვნეული, ნაცარა, ნოშრიო, ოჯალეში ორბელური, რცხილი, სამაჭრე, ურიშულა, უსახელოური, უწყვეტი, ფაჩხატა, ფეროვანი, ფერუანი, ყვირა, ყორნისთვალა, ცხვედიანის თეთრა, წულუკიძის თეთრა, წმინდა თეთრი, ჭუბულო, ხიხვა რაჭული, ხიხვა ლეჩხუმის, ხოტეურა, ხროგი და სხვ.

სამეგრელოს მთავარი ჯიშები

აკიდო, აბშილური, გოდაათური, გრეხი, დონდღვაბია, დედოფლის კითი, ეგურძული, ვერნახი, ზერდაგი, თხუნთხუ, თოვანი, კვანწახურა, კეთილური, კერთოლი, კაპისტონი მეგრული, კიკაჩა, კუტალა, ლაგილური, მუხიშხა, მორცხულა, მახვატელი, მაჭკვატური, მარბა, ოჯალეში, ოქონა, ოფოთი, პანეში, პუმპულა, პაპასკირი, საკუმა, სამანჭრო, ტუტაში, ტოროკუჩხი, უჩახარდანი, უგვარო ქველები, ჩერგვალი, ჩეჭიფეში, ჩეში, ჩხინკილოური, ჩხოროკუნი, ჩხუჩეში, ჩხუში, ჩეჩქიში, ჩერგვალი, ცანაფითა, ჭვიტილური, ჭითაში, ჭოტიში, ხარისთვალა მეგრული და სხვ.

გურიის მთავარი ჯიშები

ალადასტური, ათინური, ბადაგი, დორდღო, ვაციწვერა, ზენაფური, თქვლაფა, თეთრი კამური, თეთრიშა, თეთრი მაური, თეთრი ყურძენი, თეთრი ჩხავერი, კლარჯული, კეთილოური, კიკაჩაი, კუხურა, კორძალა, მცვივანი, მეკრენჩი, მტევანდიდი, მახათური, მანდიკოური, მაგანკური (მაგარა), მტრედისფეხა, ნაკაშიძის ჯანი, ნაშენები, ორონა, ოფოურა, სხილათუბანი, სამარხი, საკმიელა, სიმჩხავერა, ქაქუთურა, ქვაფათურა, ღორისთვალა, შავყურძენა, შავჩხა (ხვავრიელი), ჩხუპეში, ჩხაბერძულა, ჩხავერი, ცივჩხავერა, ცისფერულა, წითლანი, ჭუმუტა, ჯანი ასკანური, ხუშია, ხუშია შავი, ხემხუ, ჯანი, ჯანი ციხური და სხვ.

აჭარის მთავარი ჯიშები

ალპურა, აჭარული, ახალესკი, ბუტკო, ბათომურა, ბროლა, ბაღის ყურძენი, ბურძღალა, თეთრი კაიკაციშვილისეული, ვაიოს საფერავი, თეთრა, თეთრი ლივანურა, თურვანდი, კიბურა, კოლოში, მათენაური, მისკიეთა, მწვანე აჭარული, მწვანურა, მელისკუდა, მეკრენჩხი, მახათური, ორჯოხული, პოვნილი, საწური, საფერავი აჭარული, სალიკლევი, ტყისყურძენა, ტაგიძურა, ქორქაულა, ღვანურა, შავი ლივანურა, შავშურა, შიშველი, ჩიტისთვალა, ჩხუში, ხარისთვალა აჭარული, ხოფათური, ხალთური, ცხენისძუძუ, წვიტე, ჭიპაკური, ჭოდი, ჭეჭიბერა, ჭოტა, ხორეში, ჯინეში, ჯავახეთურა და სხვ.

ბავშვები დასასვენებლად სოფელში წაიყვანეთ, თუ მათ ამის შესაძლებლობა გაქვთ – „სოფელი არის ბავშვისთვის ყველაზე კარგი დასასვენებელი ადგილი, როგორც ჰიგიენისთვის, ასევე ბუნებასთან კონტაქტისთვის“ – პედიატრი ანა მაღრაძე

0

​პედიატრმა ანა მაღრაძემ მშობლებს ურჩია ბავშვები დასასვენებლად სოფელში წაიყვანონ, თუ მათ ამის შესაძლებლობა აქვთ:

პანდემიამაც გვაჩვენა, რომ საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილები საშიშია ზოგადად ინფექციების გავრცელებისთვის. ზაფხულიც გარკვეულ ეპიდაფეთქებებთან ასოცირდება. კურორტებზე უფრო აქტიური ხდება ინფექციები. ზღვაზე ვინც წავიდა ყველას დიარეა აქვს, ღებინება აქვს. მე მშობლებს ყოველთვის ვეუბნები, რომ თუ გაქვთ სოფელი, ეს არის ყველაზე კარგი დასასვენებელი ადგილი, როგორც ჰიგიენისთვის, ასევე ბავშვის ბუნებასთან უფრო მეტი კონტაქტისთვის. ვიცით, რომ ყველას ეს ბედნიერება არ აქვს, შესაბამისად ისინი ირჩევენ კურორტებს.

აკრძალვა, რომ ბავშვი ზღვაზე წაიყვანო, არანაირ ასაკში არ არის. მთავარია, სწორად გავიყვანოთ ბავშვი მზეზე, სანაპიროზე. ზაფხულში, როდესაც ძალიან ცხელა, მაღალი ტენიანობის მქონე კურორტებზე ბავშვის გაყვანას სჯობს ბავშვი წაიყვანოთ მთაში. ზღვაზე დილით 10 საათამდე და საღამოს 6 საათის შემდეგ გავიდეთ ზღვაზე. ვცდილობთ ბავშვი მოვარიდოთ ხალხმრავალ ადგილებს. მშობლებს ვურჩევთ, ბავშვი ზღვაზე წაიყვანონ სექტემბერში.

თუ ბავშვი ჰიპერაქტიურია, რომელსაც სანაპიროზე ვერ გააჩერებთ, მშობლები უფრო დაღლილები ჩამოდიან. თუ ბავშვი მშვიდია, ჩვენს ნებას დაჰყვება, ქვიშაში ჩვენთან ერთად ითამაშებს, უფრო მარტივია. ქვიშაში ბავშვის მოტორიკის განვითარება უფრო კარგად ხდება. ბავშვი არ წუხდება სანაპიროზე. ქვიან სანაპიროზე ყოფნა არ არის ბავშვისთვის საინტერესო. ბავშვებისთვის ბევრად უფრო სასარგებლოა ქვიშა,“- მოცემულ საკითხზე ანა მაღრაძემ გადაცემაში „იმედის დილა“ ისაუბრა.

აღდგომის ღამეს თბილისის მეტრო გახანგრძლივებული დროით იმოძრავებს, 5-6 მაისს კი ავტობუსების დამატებითი მარშრუტები დაინიშნება

0

აღდგომის ღამეს თბილისის მეტრო გახანგრძლივებული დროით იმოძრავებს, 5-6 მაისს კი ავტობუსების დამატებითი მარშრუტები დაინიშნება.

ამის შესახებ ინფორმაციას თბილისის მერია ავრცელებს.

„მოქალაქეთა შეუფერხებლად გადაადგილების მიზნით, მეტრო 5 მაისის 04:00 საათამდე იმუშავებს, 4 მაისის 23:00 საათიდან კი მიწისქვეშა ავტოტრანსპორტით გადაადგილება უფასო იქნება.

გარდა ამისა, 5-6 მაისს დაწესდება ავტობუსის ცხრა დროებითი მარშრუტი. ავტობუსები მგზავრებს 08:00-დან 20:00 საათამდე მუხათგვერდის, ვაშლიჯვრის, კუკიის, ახალი კუკიის, მახათას, საბურთალოს, ღრმაღელის, ველისა და ვარკეთილის სასაფლაოების მიმართულებით გადაიყვანენ.

ავტობუსები იმოძრავებენ მეტროსადგურების – „მარჯანიშვილი“, „დელისი“, „სარაჯიშვილი“, „ვარკეთილი“, ასევე, „დიდუბის“ ზედა და ქვედა გასასვლელიდან; სადგურის მოედნიდან („თბილისი ცენტრალის“ პირდაპირ); ბესარიონ ჭიჭინაძის ქუჩიდან; ვარკეთილის III მასივიდან, კერძოდ, შუამთისა და აბაშვილის ქუჩების გადაკვეთიდან. აღნიშნული ავტობუსებით მოქალაქეები ორი დღის განმავლობაში უფასოდ ისარგებლებენ“, – ნათქვამია მერიის განცხადებაში.