გერმანიის ქალაქ დუსელდორფში გამართულ სამდღიან გამოფენაზე, ქართული ღვინის შეფასების შესაძლებლობა ღვინის პროფესიონალებს, კომერციული სექტორის წარმომადგენლებს და გამოფენის ათასობით სტუმარს მიეცა, რასაც საექსპორტო ბაზრების დივერსიფიკაციისა და გაყიდვების ზრდისთვის განსაკუთრებული მნიშვნელობა ენიჭება.
აღსანიშნავია, რომ მიმდინარე წელს გამოფენაში ProWein Dusseldorf საქართველოს მონაწილეობის საიუბილეო 25 წლისთავი აღინიშნა, რომლის ფარგლებშიც ღვინის ეროვნული სააგენტოს თავმჯდომარე ლევან მეხუზლა და გერმანიის ფედერაციულ რესპუბლიკაში საქართველოს საგანგებო და სრულუფლებიანი ელჩის მოვალეობის შემსრულებელი ანა აბულაძე, სააგენტოს და საელჩოს სხვა წარმომადგენლებთან ერთად, გამოფენის Prowein-ის დირექტორს, პეტერ შმიტცს შეხვდნენ. შეხვედრაზე დადებითად შეფასდა 25-წლიანი ორმხრივი თანამშრომლობა, მხარეებმა ასევე იმსჯელეს სამომავლო გეგმებზე.
გამოფენის ფარგლებში, პრესტიჟული გერმანული მედია ჰოლდინგის Meininger-ის კონფერენციაზე ღვინის ეროვნული სააგენტოს მიერ მოეწყო ქართული ღვინის ბრენდირებული სტენდი, სადაც წარმოდგენილი იყო ქართული ღვინის მწარმოებელი 24 კომპანიის 300-მდე ბოთლი ღვინო, გაიმართა პროფესიული დეგუსტაცია, რომელსაც ქართული ღვინის ექსპერტი ინგე მაინცერი (Inge Mainzer) უძღვებოდა.
ProWein Dusseldorf-ზე გამართულ ქართული ღვინის კიდევ სამ დეგუსტაციას ცნობილი გერმანელი ინფლუესერი და სომელიე ტონი ასკიტისი (Toni Askitis) უძღვებოდა.
გამოფენის ფარგლებში, ლევან მეხუზლამ შეხვედრები გამართა ღვინის პროფესიონალებთან, სხვადასხვა მარკეტინგული კომპანიის, პარტნიორი ორგანიზაციისა და მედიაჰოლდინგის წარმომადგენლებთან.
ინფორმაციას გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს პრესსამსახური ავრცელებს.
კრასულა ანუ ბარაქის ხე არის ძალიან სისუფთავის მოყვარული მცენარე. კვირაში ერთხელ უნდა გაწმინდოთ მარლით ხის ყველა ფოთოლი.
კიდევ ერრთი რჩევაც, ნებისმიერი გამოცდილი ფლორისტი დაადასტურებს, რომ ყვავილები არის ცოცხალი ორგანიზმები, რომლებიც აქტიურად რეაგირებენ ყველაფერზე, რაც გარშემო ხდება.სწორედ ამიტომ, თუ გსურთ თქვენს ხეზე დაინახოთ დელიკატური ყვავილები, თქვენ არ უნდა აუწიოთ ხმას მის გვერდით, ჩხუბი და კამათი არ შეიძლება მის გვერდით. უკეთსია, ელაპარაკოთ მას. სანამ ფოთლების წმენდას, ან მორწყვას დაიწყებთ ყოველ დილით, უთხარით: ”დილა მშვიდობისა! როგორ გეძინა? ”
შემოდგომაზე თუ დაიცავთ ამ რჩევებს, ნახავთ, რომ სასწაულები ხდება და თქვენი ფულის ხე ნამდვილად აყვავდება. სხვათა შორის, ის არამარტო იზიდავს სიმდიდრეს, არამედ ასრულებს სურვილებს ყვავილობის პერიოდში, რომ დარწმუნდეთ, სცადეთ!
იმ შემთხვევაში, თუ მათთან ბრძოლის ქიმიური საშუალებების გამოყენების მომხრე არა ხართ, არსებობს კარგად აპრობირებული, ეკოლოგიურად სუფთა მეთოდები. მათი რეგულარულად გამოყენების შემთხვევაში, შესაძლებელია მავნებლების რაოდენობის შემცირება ან საერთოდ გაქრობა.
საპნის ხსნარი
ეს ყველაზე მარტივი და ადვილად გამოსაყენებელი მეთოდი არის. როგორც კი დაინახავთ ბოსტანას სოროს შესასვლელს, მოამზადეთ საპნის ხსნარი და წვრილ ნაკადად, პირდაპირ ხვრელში ჩაასხით! სულ 1-2 ლ. წყალი და მწერები მაშინვე გამოცვივდებიან სოროდან. ამის შემდეგ, მხოლოდ მათი დაჭერაღა იქნება საჭირო.
შენიშვნა: ზოგიერთ სპეციალურ ლიტერატურაში ნათქვამია, რომ მწერების სოროებიდან გამოსადევნად, «ნებისმიერი» საპნის და ასევე, სარეცხი ფხვნილის გამოყენება შეიძლება. მაგრამ, უნდა აღინიშნოს, რომ ფხვნილი ფოსფატებს, ოპტიკურ გამათეთრებლებს, სინთეთიკურ არომატიზატორებს და ბევრ სხვა დანამატს შეიცავს, რომლის ადგილი ნამდვილად არ არის ბაღ-ბოსტნების ნიადაგში! ბოლოს და ბოლოს, ჩვეულებრივი, საყოფაცხოვრებო საპონი ბევრად უფრო იაფია. გარდა ამისა, არსებობს ინფორმაცია, რომ საპნიანი ხსნარის ნაცვლად, სუფთა წყლის ჩასხმის შემდეგაც, გამოდიან მწერები სოროებიდან.
ხაფანგები
ხაფანგების დადება ცოტა შრომატევადია, მაგრამ, ამავდროულად, მოსახერხებელიც არის: დადგავთ ხაფანგებს ნაკვეთშუ და შეგიძლიათ სხვა საქმე აკეთოთ. ხაფანგი კი, 1-2 კვირა დამოუკიდებლად «იმუშავებს».
I. ჩასაფრება მინით
ამ ხაფანგის პრინციი იმაში მდგომარეობს, რომ ბოსტანა მიწის ქვეშ მხოლოდ გათხრილ გვირაბებში მოძრაობს. თუ ამ გვირაბებთან 0, 5-0, 7 ლ–იან ქილებს ჩადგავთ, მავნებლები ადრე თუ გვიან, შიგნით მოხვდებიან.
ქილაში შეგიძლიათ წყალი ჩაასხათ (ნახევარზე). ამ შემთხვევაში, ტენის სახით, დამატებითი «ცდუნების» ეფექტი შეიქმნება.
II. თაფლიანი ხაფანგი
ჩადგით მიწაში მინის ქილა და ზედა ნაწილში, დაახლოებით, სიმაღლის 1/4-ზე თაფლი წაუცვით სუნისთვის. ქილას ზემოდან რკინის ფირფიტა გადაფარეთ და თივა დააყარეთ. ბოსტანასთვის კარგი სატყუარაა როგორც თაფლის სუნუ, ისე სითბო.
III. ხაფანგი ლუდით
0, 5 ლიტრიან მინის ბოთლში ჩაასხით 100 მლ. ახალი ლუდი და მიწაში ჩამარხეთ, დახრილ მდგომარეობაში (როგორც სურათზეა). ამასთან, ბოთლის თავი არ უნდა ეხებოდეს ნიადაგს. ნიადაგი ჩაღრმავება უნდა მორწყათ და ზემოდან რკინის ფირფიტა, კრამიტი ან სქელი მუყაო გადააფაროთ. 7-10 დღის შემდეგ, ბოთლი უნდა ამოიღოთ.
ხაფანგი-სატყუარების დადგმა რეკომენდირებულია, დამუშავებული მიწის ნაკვეთის, ყოველ 4-5 კვ. მ-ზე.
«მსუბუქი ქიმია»
არის კიდევ ერთი მეთოდი, რომელიც სახლის მცენარეების მწერებთან ბრძოლისას გამოიყენება და შედარებით დიდი მწერების მოსაგერიებლადაც გამოდგება. აქ საუბარია ასანთის თავებზე, რომელიც შეიძლება მწერების მოწამვლა, მცენარეებისთვის ზიანის მიყენების გარეშე. ფოსფორს და გოგირდს, რომლებსაც ასანთის თავი შეიცავს, შეუძლია მომაბეზრებელი მავნებლები სამუდამოდ მოაცილოს ნათესებს:
დაასველეთ პური და მისგან კაკლის ხელა გუნდა გააკეთეთ > ჩაარჭეთ მასში 10–12 ასანთი > როდესაც ასანთის თავები დასველდება და პურს შეერევა, ღეროები ამოიღეთ > პურის გუნდა კარგად აზილეთ, რომ მასში ფოსფორი და გოგირდი თანაბრად გადანაწილდეს.
გაყავით პური პატარ-პატარა ნაწილებად და მისგან ბარდისოდენა ბურთულები გააკეთეთ > მოათავსეთ ეს ბურთულები მწერის სოროებში, ერთმანეთისგან 0, 5–0, 7 მ-ის დაშორებით.
ამრიგად, მწერებისგან მოსავლის დასაცავად, სპეციალური ქიმიური საშუაქლების შეძენა საჭირო არ არის. გარდა იმისა, რომ ქიმიკატებით ბრძოლის მეთოდი, გარკვეულ ფინანსურ დანახარჯებს მოითხოვს, ჯანმრთელობისთვის საზიანო არის.
ფალსიფიცირებული პროდუქციის გამოვლენა ლაბორატორიული კვლევის გარეშე პრაქტიკულად შეუძლებელია, ხოლო არსებული კონტროლის მექანიზმები ამ მიმართულებით საკმარისად ეფექტიანი არ არის.
ქვეყანაში თაფლის ფალსიფიცირების პრობლემა განსაკუთრებით თვალსაჩინოა ტურისტულ ობიექტებზე, სადაც ხშირად იყიდება პროდუქტი, რომელიც რეალურად ნატურალურ თაფლს არ წარმოადგენს. მისი თქმით, გაყალბება ხდება როგორც მეფუტკრეების, ასევე მოვაჭრეების მხრიდან, თუმცა ყველაზე პრობლემურია სწორედ სავაჭრო ქსელების გარეთ არსებული არარეგულირებადი ბაზარი.
ბაზარზე წარმოდგენილია პროდუქტი, რომელიც დამზადებულია შაქრის ან ინვერსირებული სიროფისგან და შემდეგ მიიყვანება თაფლის მსგავსი კონსისტენციის მდგომარეობამდე. ასეთ პროდუქციას ხშირად ეტიკეტზე აწერია „თაფლი“, რაც მომხმარებლის შეცდომაში შეყვანას იწვევს.
ექსპორტისთვის განკუთვნილი თაფლი შედარებით დაცულია, რადგან საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისად, ყველა პარტია ლაბორატორიულ შემოწმებას გადის და ფალსიფიკაციის შემთხვევები მარტივად გამოვლენადია.
თაფლის წარმოება საქართველოში ტრადიციულად ერთ-ერთ მნიშვნელოვანი აგროსექტორია, რომელიც როგორც შიდა ბაზარზე, ისე ექსპორტზე მნიშვნელოვან ეკონომიკურ როლს ასრულებს. ადგილობრივი მეფუტკრეები ხშირად მცირე და საშუალო ზომის საწარმოებს წარმოადგენენ, რომელთა კონკურენტუნარიანობა დიდწილად დამოკიდებულია პროდუქტის ხარისხსა და სანდოობაზე.
ფალსიფიცირებული პროდუქციის გავრცელება აზიანებს არა მხოლოდ მომხმარებლის ინტერესებს, არამედ მთლიანად სექტორის რეპუტაციას. მსგავსი პრობლემები მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში ფიქსირდება, თუმცა ბევრ შემთხვევაში რეგულირების მექანიზმები უფრო მკაცრია და კონტროლი — სისტემური.
საქართველოში არსებული გამოწვევების შესახებ პერიოდულად იწერება სხვადასხვა საინფორმაციო პლატფორმაზე, მათ შორის https://www.sheniambebi.ge, სადაც ყურადღება გამახვილებულია აგროსექტორში არსებული სტრუქტურული პრობლემების შესახებ.
თაფლის ფალსიფიცირების ერთ-ერთი გავრცელებული მეთოდია ფუტკრებისთვის შაქრიანი სითხის მიწოდება. ამ პროცესში მეფუტკრეები შაქარს აზავებენ წყალში და აძლევენ ფუტკრებს, რომლებიც მას ნაწილობრივ ამუშავებენ და ფიჭაში ათავსებენ. შედეგად მიღებული პროდუქტი ვიზუალურად ჰგავს თაფლს, თუმცა მისი კვებითი და ბიოლოგიური თვისებები მნიშვნელოვნად განსხვავდება ნატურალური თაფლისგან.
მეორე მეთოდი, რომელიც განსაკუთრებით პრობლემურად მიიჩნევა, არის სრულად ხელოვნური პროდუქტის წარმოება. ამ შემთხვევაში შაქრის ხსნარს ამატებენ სხვადასხვა ნივთიერებებს — მაგალითად, მჟავებსა და ფერმენტებს — და ქმნიან მასას, რომელიც გარეგნულად თაფლს ჰგავს. აღნიშნული პროდუქტი ზოგჯერ საერთოდ არ შეიცავს ბუნებრივ კომპონენტებს.
ნატურალური თაფლისა და ფალსიფიცირებული პროდუქტის ერთმანეთისგან გარჩევა მხოლოდ ლაბორატორიული ანალიზით არის შესაძლებელი. მისი თქმით, გავრცელებული „სახლში შემოწმების“ მეთოდები — მაგალითად, დაწვის ან სქელობის შეფასება — არ არის მეცნიერულად დასაბუთებული და მომხმარებელს შეცდომაში შეჰყავს.
ბაზარზე არსებული პროდუქციის ნაწილი საერთოდ არ ექვემდებარება სახელმწიფო კონტროლს, რადგან არარეგისტრირებული მოვაჭრეების საქმიანობის შემოწმება შესაბამის უწყებებს არ შეუძლიათ. ამ გარემოებას მეფუტკრეთა გაერთიანება ერთ-ერთ მთავარ სისტემურ პრობლემად მიიჩნევს.
თაფლის ფალსიფიცირების პრობლემა საერთაშორისო მასშტაბითაც აქტუალურია. სხვადასხვა კვლევის მიხედვით, ბაზარზე არსებული თაფლის ნაწილი შეიცავს დამატებულ შაქრებს ან სხვა არანატურალურ კომპონენტებს, რაც პროდუქტის ხარისხს ამცირებს და მომხმარებლის ნდობას აზიანებს.
ევროპის ქვეყნებში და ჩრდილოეთ ამერიკაში მოქმედებს მკაცრი რეგულაციები, რომლებიც მოითხოვს პროდუქტის ლაბორატორიულ შემოწმებას და ეტიკეტირების მკაფიო წესებს. ასეთ სისტემებში კონტროლის მექანიზმები მოიცავს როგორც მწარმოებლებს, ისე გამყიდველებს, რაც ფალსიფიცირებული პროდუქციის გავრცელების რისკს ამცირებს.
საერთაშორისო პრაქტიკა აჩვენებს, რომ ეფექტიანი რეგულაცია ეფუძნება როგორც სამართლებრივ ჩარჩოს, ასევე ლაბორატორიული ინფრასტრუქტურის განვითარებას და ბაზრის მუდმივ მონიტორინგს.
საქართველოში თაფლის ბაზარი ნაწილობრივ რეგულირდება სურსათის უვნებლობის სააგენტოს მიერ, რომელიც ძირითადად იმ პროდუქციას ამოწმებს, რომელიც ოფიციალურად შედის სავაჭრო ქსელებში. თუმცა, როგორც ალეკო პაპავა აღნიშნავს, პრობლემის მნიშვნელოვანი ნაწილი უკავშირდება არარეგისტრირებულ მოვაჭრეებს, რომლებიც ტურისტულ და სხვა არაფორმალურ ობიექტებზე ოპერირებენ.
ამ პირობებში, ადგილობრივი მეფუტკრეები კონკურენციის არათანაბარ გარემოში აღმოჩნდებიან. ფალსიფიცირებული პროდუქცია ხშირად იგივე ფასად იყიდება, რაც ნატურალური თაფლი, რაც მომხმარებლის არჩევანზე გავლენას ახდენს და ხარისხიანი პროდუქტის მწარმოებლებს ზარალს აყენებს.
გარდა ეკონომიკური ზიანისა, აღნიშნული პრაქტიკა მომხმარებელთა ინფორმირებულობის პრობლემასაც აჩენს. მომხმარებლები ხშირად ვერ ახერხებენ პროდუქტის ხარისხის დამოუკიდებლად შეფასებას და ეყრდნობიან ვიზუალურ ან არამეცნიერულ ნიშნებს.
მეფუტკრეობის სექტორში არსებული გამოწვევები მიუთითებს, რომ თაფლის ფალსიფიცირების პრობლემა მრავალფაქტორულია და მოიცავს როგორც წარმოების, ისე რეალიზაციის ეტაპებს. არსებული მონაცემები აჩვენებს, რომ განსაკუთრებით მოწყვლადია ის სეგმენტი, რომელიც არ ექვემდებარება სისტემურ კონტროლს.
ფაქტობრივი გარემოებები მიუთითებს, რომ ლაბორატორიული კონტროლი რჩება ერთადერთ სანდო მეთოდად პროდუქტის ავთენტურობის დასადგენად, თუმცა მისი გამოყენება ძირითადად ექსპორტზე ან ორგანიზებულ ბაზარზეა კონცენტრირებული. შესაბამისად, შიდა ბაზარზე არსებული არარეგულირებადი სივრცეები კვლავ რჩება გამოწვევად.
მომავალი განვითარების პერსპექტივა დამოკიდებულია რეგულირების მექანიზმების გაუმჯობესებაზე, ბაზრის მონიტორინგის გაფართოებაზე და მომხმარებელთა ინფორმირებულობის ზრდაზე, რაც შესაძლოა გავლენას ახდენდეს როგორც სექტორის ეკონომიკურ მდგრადობაზე, ისე პროდუქტის ხარისხის სტანდარტებზე.
როგორი ამინდი იქნება საქართველოში თვის განმავლობაში.
“ზოგადად, მარტის თვის მთლიანი პროგნოზი, ნორმასთან შედარებით 2 გრადუსით მაღალია და ნალექები, ნორმაზე ნაკლებია. მარტი, ასეა თუ ისე მაინც ცვალებადია.
17-18 მარტს, დასავლეთ საქართველოში, ველოდებით ნოტიო მასების შემოსვლას და ნალექიან ამინდს, შესაძლებელია იწვიმოს. მარტს როგორც ახასიათებს, ცვალებადი ამინდები იქნება რამდენიმე დღე.
თვის ბოლოსკენ, ტემპერატურა +27 გრადუსს მიაღწევს. დედაქალაქში, უნალექო და მზიანი ამინდებია მოსალოდნელი. მარტის ბოლოს გაზაფხული ძალაში შედის, ამიტომ თვის ბოლოსკენ, კიდევ უფრო საგრძნობი იქნება გაზაფხულის შემოსვლა”,- ამბობს სინოპტიკოსი, ხათუნა ქოქოსაძე.
დასაწყისისთვის აღვნიშნოთ, რომ ტრადიციულად, მწვადს ცხვრის ხორცისგან ამზადებენ, თუმცა მისი სპეციფიური სუნის გამო ის ბევრს არ მოსწონს. ყველაზე პოპულარული ღორის ხორცის მწვადია, ამიტომ გეტყვით, რომ ღორის ხორცის მწვადისთვის – კისრის ხორცის შერჩევა აჯობებს.
რაც შეეხება შეწვის პროცესს, უპირველეს ყოვლისა ხორცი მაცივრიდან უნდა გამოიღოთ რათა ოთახის ტემპერატურამდე გათბეს. შესაბამისად, ხორცი მაცივრიდან შეწვამდე რამდენიმე საათით ადრე უნდა გამოიღოთ!
გირჩევთ შეწვამდე ხორცს ხახვი, სუნელები და მწვანილი მოაშოროთ (თუ დამარინადებული გქონდათ), რადგან ცეცხლზე ისინი დაიწვებიან და ხორცს მომწარო გემოს მისცემენ.
ხორცი მშრალი უნდა იყოს. თუ მას სველს დადებთ შესაწვავად – ხორცი წვის ნაცვლად მოთუშვას დაიწყებს, ეს კი მის გემოზე უარყოფითად იმოქმედებს. იდეალური იქნება, თუ ხორცს შეწვამდე ქაღალდის პირსახოცით გაამშრალებთ ან მაცივრიდან გამოღების შემდეგ მას პირდაპირ საწურზე დადებთ.
მნიშვნელოვანია შეშის სწორად შერჩევაც. წიწვოვანი მცენარეები არ გამოგადგებათ, რადგან წვისას ისინი ფისს გამოყოფენ. აჯობებს მუხის, არყის ხის ან ხილის ხეების ტოტები გამოიყენოთ. შეშა მშრალი და წვრილად დაჭრილი უნდა იყოს, რათა სწრაფად დაიწვას.
მწვადი მქრალ ნახშირზე უნდა შეწვათ. შეწვა მაშინ უნდა დაიწყოთ როდესაც ნახშირს თეთრი ნადები გაუჩნდება. წვის პროცესი დაახლოებით 15 – 25 წუთს საჭიროებს. ბევრია დამოკიდებული ნახშირზე, ხორცის ნაჭრების ზომაზე, შამფურსა და ნახშირს შორის არსებულ დაშორებაზე და წელიწადის დროზეც, რადგან ზაფხულში მწვადი უფრო სწრაფად იწვება ვიდრე ზამთარში.
შეწვის პროცესში, როდესაც ნახშირს ხორცის ცხიმი ეკიდება ის წვას იწყებს, ამ დროს ნახშირს წყლის დასხმის ნაცვლად – მარილი მოაყარეთ. ცეცხლი ნახშირს აქრობს და ტემპერატურას დაბლა წევს. შეგიძლიათ წვრილი ან მსხვილი მარილი გამოიყენოთ, მის ზომას და ტიპს მნიშვნელობა არ აქვს.
რა გავაკეთოთ მაშინ, როდესაც მწვადის შეწვ სახლში, ტაფაზე გვიწევს.
გამოცდილი დიასახლისები გვიზიარებენ რჩევებსა და ხერხებს, თუ როგორ მოვამზადოთ უგემრიელესად მწვადი ტაფაზე:
„პირველ რიგში, რა თქმა უნდა, ხორცი უნდა იყოს სწორად შერჩეული, ხარისხიანი და სამწვადე ნაჭრები, უმჯობესია ნეკნის. შეწვამდე ცოტა ხნით ადრე მოაყარეთ მარილი და პილპილი. გააჩერეთ მაცივარში (არაა აუცილებელი). შემდეგ ტაფა გაახურეთ კარგად და დაალაგეთ ხორცი ისე, რომ ყველა ნაჭერი იდოს ტაფაზე. ცეცხლი უნდა იყოს მაღალი, როგორც კი დაიბრაწება ქვედა ფენა ( დაახლოებით 2-3 წთ ) ამოაბრუნეთ ყველა ნაჭერისათითაოდ, არ მოსცილდეთ ტაფას, თავზე არ დააფაროთ და ასე ატრიალეთ ყველა ნაჭერი სანამ ყველა მხარე არ შეიწვება. გემოთი თითქმის შამფურზე შემწვარმწვადს გავს. ყოველ 2 წთ-ში ატრიალეთ სათითაოდ. იქნება წვნიანი და გემრიელი. ეს ჩემი მეუღლის საფირმო რეცეპტია და ყველა აღფრთოვანებული რჩება ხოლმე, თუ წალამზე ვერ ვწვავთ მწვადს“- ნინო საყვარელიძე
„ცხელ ტაფას დააყარეთ მარილი, დაალაგეთ ზედ ხორცი. მაღალ ცეცხლზე უნდა შეიწვას, თავსახური არ დააფაროთ დაატრიალეთ მანამ, სანამ არ შეიწვება. ძალიან გემრიელი გამოდის. როდესაცგადმოიღებთ მწვადს ტაფიდან, თუ ბროწეული გაქვთ, დასხით ტაფაზე ცოტა რომ გაცხელდეს წვენი და მოასხით მწვადზე“ – ნინო ზენაიშვილი
#drpkhakadze #გიორგიფხაკაძე #აქხარისხია
შეხვედრას სოფლის მეურნეობის სამეცნიერო-კვლევითი ცენტრის დირექტორი ლევან უჯმაჯურიძე, ცენტრის შესაბამისი სამსახურების წარმომადგენლები და პროექტში ჩართული მკვლევრები ესწრებოდნენ.
„ლურჯი მოცვის წარმოება საქართველოში ერთ-ერთი ყველაზე პერსპექტიული და სწრაფად მზარდი მიმართულებაა. შესაბამისად, ფერმერებისთვის მეცნიერულ კვლევებზე დაფუძნებული რეკომენდაციების მიწოდება კრიტიკულად მნიშვნელოვანია. ჩვენი მიზანია, თანამედროვე აგროტექნოლოგიების დანერგვით დავეხმაროთ მწარმოებლებს ბაღების ეფექტიან მართვასა და საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი, კონკურენტუნარიანი პროდუქციის წარმოებაში“, – აღნიშნა ლევან უჯმაჯურიძემ.
პროექტის ფარგლებში ჩატარებული კვლევები განხორციელდა დასავლეთ საქართველოს მოცვის წარმოების ძირითად რეგიონებში – გურიის, სამეგრელოს, აჭარისა და იმერეთის მუნიციპალიტეტებში. კვლევის პროცესში განხორციელდა აგრობიოცენოლოგიური მონიტორინგი, მავნე ორგანიზმების იდენტიფიცირება და მათი გავრცელების შეფასება, ასევე ნიადაგის ძირითადი აგროქიმიური მაჩვენებლების pH-ის, ორგანული ნივთიერებების შემცველობისა და საკვები ელემენტების კვლევა.
პროექტის ფარგლებში დეტალურად იქნა შესწავლილი ლურჯი მოცვის ბაღების ფიტოსანიტარიული მდგომარეობა და ნიადაგის ნაყოფიერება. კვლევის შედეგად იდენტიფიცირდა ეკონომიკური მნიშვნელობის მავნე ორგანიზმები, შეფასდა მათი გავრცელების არეალი და შემუშავდა მართვის ეფექტიანი სქემები.
„ჩვენ მიერ მომზადებული პრაქტიკული რეკომენდაციები და მავნებლებთან ბრძოლის ოპტიმიზებული სქემები ფერმერებს ბაღების სწორად მართვაში დაეხმარება. ეს ცოდნა მათ საშუალებას მისცემს, მინიმალური დანახარჯებით მიიღონ მაქსიმალურად ხარისხიანი და უსაფრთხო მოსავალი“, – აღნიშნა მცენარეთა ინტეგრირებული დაცვის კვლევის დეპარტამენტის უფროსმა სპეციალისტმა და პროექტის ხელმძღვანელმა ლალი წივილაშვილმა.
კვლევის შედეგების საფუძველზე შეირჩა მავნებელ-დაავადებების წინააღმდეგ ბრძოლის ეფექტიანი საშუალებები და მომზადდა პრაქტიკული რეკომენდაციები ფერმერებისთვის.
პროექტი შოთა რუსთაველის საქართველოს ეროვნული სამეცნიერო ფონდის ფუნდამენტური კვლევების გრანტის ფინანსური მხარდაჭერით განხორციელდა. მიღებული შედეგები ხელს შეუწყობს საქართველოში ლურჯი მოცვის ბაღების ეფექტიან მართვას, მცენარეთა დაცვის ღონისძიებების ოპტიმიზაციას, პროდუქციის ხარისხის გაუმჯობესებასა და მოსავლიანობის ზრდას.
ამ დროს კაცი თავის შემოქმედს უახლოვდება და თუ მანამდე, სხვა საზრუნავებით იყო გართული და უფალი “დავიწყებული” ჰყავდა, ავადმყოფობისას მის ხსენებაშია და ლოცულობს, გულში მაინც. საგულისხმოა ჩვენი პატრიარქის სიტყვები ავადმყოფობაზე.
„ზოგჯერ ადამიანს თვითონ უფალი უკავშირდება. ეს მაშინ ხდება, როცა ადამიანს, რომელსაც ავადმყოფობა ეგზავნება, უფალი სარეცელზე დააწვენს და ესაუბრება. ამ დროს ადამიანი, რომელიც მანამდე ყველაფრისათვის იცლიდა გარდა უფლისა, იქნებოდა ეს ოჯახი, სამსახური, დასვენება-გართობა, თუ სხვა, ღმერთსა და სულის გადარჩენაზე ფიქრს იწყებს.
როცა ოჯახში ავადმყოფი გვყავს, რა თქმა უნდა, დახმარებისათვის ექიმსაც უნდა მივმართოთ, მაგრამ პირველ რიგში, შემწეობა ღვთისაგან უნდა ვითხოვოთ. ავადმყოფმა აუცილებლად აღსარება უნდა თქვას და წმინდა ზიარება მიიღოს, რომელიც საკურნებელია სულისა და ხორცისა. კარგი იქნება, თუ იგი კვირაში ერთხელ მაინც ეზიარება.
უდიდესი ძალა აქვს აგრეთვე მისთვის ლოცვას, განსაკუთრებით დავითნის წაკითხვას. ნუ იფიქრებთ იმაზე, რომ რადგან მოძღვარი შინ მიგყავთ, ამიტომ აუცილებლად რაღაც თანხა უნდა გაიღოთ. მე ვაძლევ ჩვენს მოძღვრებს ლოცვა-კურთხევას, რომელთაც თვითონაც კარგად იციან, რომ ავადმყოფის ოჯახს ისედაც ბევრი რამე უჭირს, გასამრჯელოს გარეშე წამოგყვნენ ავადმყოფებთან და აზიარონ ისინი.
გარდა ამისა, დიდი ძალა აქვს სახლის კურთხევას, კურთხევისას სახლში ანგელოზი შემოდის და ოჯახის მფარველად რჩება. ამიტომ სახლი წელიწადში ორჯერ მაინც უნდა აკურთხებინოთ. გახსოვდეთ, რომ თქვენს ოჯახებში შემოსულ სტუმართაგან ზოგი კეთილი გულითა და ანგელოზით შემოდის, ზოგიც კიდევ ბოროტი სულითა და განზრახვით. სახლის კურთხევა სწორედ ამ ბოროტი სულის განდევნისათვისაა საჭირო. გასამრჯელოზე ნურც ამ დროს იფიქრებთ, ჩვენი მოძღვრები მის გარეშეც სიხარულით წამოგყვებიან და თქვენს ოჯახებს სიამოვნებით დალოცავენ,“- პატრიარქი ილია მეორე.
ლოცვა სნეულთათვის
შენ მხოლო ხარ ქრისტე მსწრაფლ შემწე, მსწრაფლ გამოაჩინე ზეცით საფარველი შენი ჭირვეულსა მონასა შენსა ზედა და იხსენ სნეულებათაგან ჭირთა და მწარეთა სალმობათაგან და აღადგინენ მაქებელად შენდა, და სადიდებელად სამარადისოდ, მეოხებითა ღვთისმშობელისათა მხოლოო კაცთმოყვარე.
დიდება მამასა და ძესა და წმიდასა სულსა.
სალმობისა სარეცელსა ზედა მდებარესა და სასიკვდინოთა წყლულებითა მოწყლულსა ვითარცა ოდესმე აღ ადგინე მაცხოვარ სიდედრი იგი პეტრესი და განრღვეული ცხედარსა ზედა ტვირთული, ეგრეთვე აწცა მოწყალეო ვნებულსა ამას მოჰხედენ და განჰკურნენ, რამეთუ შენ მხოლო ხარ უძლურებათა და სალმობათა და სნეულებათა ნათესავისა ჩვენისათა აღჰმხმელი და ყოველივე ძალ-გიძს, ვითაცა მრავალ-მოწყალე ხარ.
აწდა მარადის და უკუნითი უკუნისამდე, ამინ.
ლოცვა ყოველსა სნეულებასა ზედა
მეუფეო ყოვლისა მპყრობელო, მკურნალო სულთა და ხორცთა ჩუენთაო, რომელი დაამდაბლებ და აღამაღლებ, რომელი სწყლავ და კვალად განკურნებ, ძმათა ამათ ჩუენთა ზედა სნეულთა მოჰხედე მოწყალებითა შენითა, მოჰყავ მარჯვენა შენი უხილავი, სავსე ლხინებითა და კურნებითა. განჰკურნენ მონანი ესე შენნი (სახელები) და აღადგინე იგინი ცხედრისაგან სნეულებისა მათისა და შეჰრისხენ სულსა ამას უძლურებისასა და განაშორე ამათგან ყოველივე წყლულება და ყოველივე სალმობა და ყოველივე გვემა და ყოველივე მხურვალება, გინა ცხრო და რაოდენი რა არს ამათ თანა ბრალი, გინა უსჯულოება მოუტევე, ულხინე, შეუნდევ კაცთმოყვარებისა შენისათვის. ჰე უფალო, შეიწყალე დაბადებულნი ესე შენნი ქრისტე იესოს მიერ, უფლისა ჩუენისა, რომლისა არს დიდება თანა ყოვლად-წმიდით, სახიერით და ცხოველსმყოფელით სულითურთ აწ და მარადის და უკუნითი უკუნისამდე, ამინ.
© SheniEkimi.ge
